Monaco

Uit Oncyclopedia
Ga naar: navigatie, zoeken
La Prinxoiçe Monaco
La croi dei Ra è della mer
La croi dei Ra è della mer
Basisgegevens
Talen Monegasks (Monegaskais).
Hoofdstad Geen, Monaco is een stadstaat
Regeringsvorm Monarchie
Religie Rooms-Katholicisme
Inwoners 35.000
Staatshoofd Albert II van België
Overige
Volkslied La Him Monegaska
Motto "La plax rayone colla prinxoiçe." (Het strand straalt net als het prinsdom.)
Munteenheid Euro
Nationale feestdag 19 november (Uit xours aprei Sen Martin)
Portaal  Portaalicoon Land

Het Prinsdom Monaco (Monegasks: Prinxoiçe Monaco, Frans: Principauté Monaco, Italiaans: Principato Monaco, Spaans: Mecano) is een Belgisch protectoraat aan de Middellandse Zee, dat grenst aan Frankrijk. De stadstaat heeft een oppervlakte van 2 km2 en is daarmee het kleinste Belgische gewest. De stadstaat staat bekend als badplaats, belastingparadijs, casinostad, de Grand Prix van Monte Carlo en de Rondes van Monaco, waarin 160 van de beste wielrenners 100 rondjes rijden door het land.
Monaco's voetbalploeg, AS Monaco, speelt in de Belgische voetbalcompetitie.
In Monaco wonen meer buitenlanders dan Monegasken. 15% komt uit België, 25% is van Franse nationaliteit en 55% komt uit Turkije. Dit betekent dat slechts 5% oorspronkelijk Monegask is.

Inhoud

[bewerken] Geschiedenis

Standbeeld van Frans I Graauwmalden op het Plein van Volkshelden in Oncyclopolis.

Het huidige Monaco begon als kolonie van Genua in de dertiende eeuw. Frans I Graauwmalden, de graaf van Vlaanderen, veroverde het van de Spanjaarden in 1600, waardoor het een deel van Vlaanderen werd. Hij deed dit, verkleed als een monnik. Sindsdien is het Huis Graauwmalden door erfopvolging steeds aan de macht geweest.
Toen Leopold I Graauwmalden, graaf van Vlaanderen, België onafhankelijk verklaarde werd Monaco meegesleurd in de afscheiding. Toen Leopold vervolgens koning van België werd liet hij Vlaanderen en Monaco na aan zijn zoons, Leopold II en Filips, respectievelijk. Sindsdien is Monaco een protectoraat.
Later nam Leopold II, inmiddels Koning van België, de titel Prins van Monaco over van zijn dove broer Filips.

[bewerken] Geografie

Monaco is het op één na kleinste land ter wereld. Alleen Vaticanië is kleiner. Het ligt aan de kust van de Middellandse Zee en is omsingeld aan drie kanten door Frankrijk. Monaco bestaat uit een smalle strook land langs de kust aan de voet van de Alpen. Het hoogste punt van Monaco is "I Rox" op 1.400 meter hoogte.

[bewerken] Bestuurlijke indeling

Een kaart van Monaco's indeling in het Monegasks en het Frans.

Monaco bestond vroeger uit twee steden. Nu Monaco één stad is geworden, is het ingedeeld in twee Vils Viyus, de gebieden die vroeger de twee steden waren en zes xiçirs, wijken. Elk xiçir (in het Nederlands ook sizier, in het Frans ook wel gicir) heeft een wijksbestuur, waarvan een conseilleur de leider is.

[bewerken] Hoofdstad

Monaco heeft tegenwoordig geen hoofdstad meer, aangezien het maar één stad heeft. Vroeger is er veel afgewisseld tussen Karelsberg (Monte Carlo) en Nieuw-Vlaanderen (Flandra Nouvea). In 1962 werd besloten de titel hoofdstad af te schaffen.

[bewerken] Politiek

Monaco is een Belgisch protectoraat, met als leider de Koning van België, Albert II. Het huis Graauwmalden, waar Albert deel van uitmaakt, is in Monaco al meer dan 400 jaar aan de macht.
Veel politeke aangelegenheden, zoals de defensie, wordt geregeld door België en ondersteund door Frankrijk en Italië. Het land is lid van de EU en heeft de Euro als nationale munt. Monaco maakt bovendien deel uit van de mysterieuze Raad van Europa, waarnaar de Oncyclopedia op dit moment onderzoek verricht.

[bewerken] Taal

In Monaco wordt een variant van het Zuid-Franse dialect, het Monegaskisch (Monegaskais) gesproken. Dit is de enige Romaanse taal waarin de Oncyclopedia niet wordt uitgegeven. Het Monegasks wordt wel nog geleerd op school en het Belgische koningshuis wordt er ook in onderwezen.

Het volkslied van Monaco, La Him Monegaska, geschreven door Jan Rap, is ook in het Monegasks.

Alla peyis ai cost (In het land aan de kust)
Senn nos trè contents (Zijn we heel tevree)
Xamè ayi faim (Nooit is er honger)
Xamè ayi daim (Nooit is er dorst)
Tita mè forta (Klein maar sterk)
Ca es nostra peyis (Zo is ons land)
È vei aid dei Deu (En met Gods hulp)
Devenne la defendre unn'euf (Wordt verdedigen een eitje)
Vive Ra Albert (Leve Koning Albert)
I es bon è nos emme (Hij is goed en houdt van ons)
È i donne-sa sonna vi (En hij zou zijn leven geven)
Çi ce por Monaco es-si (Als het voor Monaco was)
Xantè ce xant firmente (Zing dit lied trots)
È tè un Monegask bon (En wees een goed Monegask)
Connè ce xeç regles (Ken deze zestien regels)
È xantè ce firmente (En zing ze vol trots)


Het Monegasks is ook een officiële taal in de EU, de VN en de IKEA.

Potatohead aqua.png
Aan de schandpaal genageld! 		Vastgenagelde versie:
4 september 2009
Dit artikel is een verschrikking! Daarom is het vastgenageld aan de schandpaal zodat iedereen er rotte groenten tegenaan kan gooien.
Overgenomen van "http://oncyclopedia.net/index.php?title=Monaco&oldid=201842"
Gebruiker
Naamruimtes

Varianten
Handelingen
Navigatie
Meedoen
Hulpmiddelen
Delen
In andere talen